دولت آمریکا قصد دارد تا ۱۵۰ میلیون دلار در استارتاپ «ایکسلایت» سرمایهگذاری کند؛ پروژهای برای ساخت لیزرهای شتابدهندهای که ممکن است تسلط ایاسامال در لیتوگرافی را به چالش بکشد.
وزارت بازرگانی ایالات متحده در توافقی اعلامشده به والاستریت ژورنال گفته است که ممکن است تا ۱۵۰ میلیون دلار در شرکت چهار سالهٔ پایلو آلتویی «ایکسلایت» سرمایهگذاری کند و در ازای آن سهام میگیرد، چرخشی نادر که واشینگتن را تبدیل به یکی از سهامداران عمدهٔ شرکتهای خصوصی میکند. این طرح از منابع قانون چیپس و علم ۲۰۲۲ تأمین میشود و در صورت نهاییشدن، اولین جایزهٔ مرتبط با قانون چیپس در دورهٔ دوم ریاستجمهوری دونالد ترامپ خواهد بود.
پیشینه و نمونههای قبلی
این سرمایهگذاری بخشی از روندی است که پیشتر نیز نمونههایی از آن دیده شده است؛ دولت قبلاً در شرکتهایی مانند اینتل، امپی متریالز، لیتیم آمریکا و تریلوژی متالز سهام گرفته است. ماه گذشته نیز دو استارتاپ فعال در حوزهٔ عناصر خاکی نادر از وزارت بازرگانی کمک مالی در ازای سهام دریافت کردند.
ایکسلایت چه میسازد؟
ایکسلایت در پی توسعهٔ ماشینهایی است که با لیزرهای مبتنی بر شتابدهنده ذرات کار میکنند؛ تجهیزاتی که ابعادی به اندازهٔ یک زمین فوتبال دارند و میتوانند منابع نوری بسیار قدرتمند و دقیقتری برای تولید تراشه فراهم کنند. هدف فنی شرکت دستیابی به طول موج حدود ۲ نانومتر است، در برابر ماشینهای فعلی ایاسامال که در حدود ۱۳.۵ نانومتر کار میکنند.
اگر فناوری ایکسلایت عملیاتی شود، شرکت ادعا میکند که میتواند کارایی پردازش ویفرها را بین ۳۰ تا ۴۰ درصد افزایش دهد و در عین حال مصرف انرژی را بهطور قابلتوجهی کاهش دهد. این چشمانداز در برابر تسلط تقریباً مطلق ایاسامال قرار میگیرد؛ شرکتی هلندی که از زمان عرضهٔ عمومی در ۱۹۹۵ رشد قابلتوجهی داشته و در سال جاری سهمهای آن ۴۸.۶ درصد افزایش یافته است.
بازیگران کلیدی و سوابق
نیکلاس کلهز، مدیرعامل ایکسلایت، از پیشینهٔ تحقیقاتی در زمینهٔ محاسبات کوانتومی و کار در آزمایشگاههای دولتی برخوردار است و پت گلزینگر، مدیرعامل سابق اینتل، بهعنوان رئیس اجرایی این پروژه حضور دارد. گلزینگر که پیشتر برنامههای بزرگ بازسازی تولید در اینتل را دنبال کرده بود، گفته است این تلاش برای او «عمیقاً شخصی» است و بهعنوان یکی از سرمایهگذاران اصلی در دور سرمایهگذاری ۴۰ میلیون دلاری تابستان نقش داشته است.
«تمام نشده بودم؛ این برای من عمیقاً شخصی است.» — پت گلزینگر
واکنشها و نگرانیها در درهٔ سیلیکون
درهٔ سیلیکون که روحیهٔ لیبرتارین آن پررنگ است، نسبت به این اقدام واکنش نشان دادهاند. برخی سرمایهگذاران شناختهشده بهصورت طنزی یا جدی اشاره کردهاند که ورود دولت به ترکیب سهامداران میتواند چالشهایی برای رقابت و حاکمیت شرکتی پدید آورد. روئلف بوثا از سکویا کپیتال در رویدادی گفته است: «بعضی از خطرناکترین جملات در دنیا این است: ‹من از طرف دولت آمدهام و آمدهام کمک کنم.›» این اظهارنظر نشاندهندهٔ نگرانی دربارهٔ نقش دولت در تصمیمگیریها و احتمال رقابت نابرابر میان شرکتهای خصوصی و پروژههای پشتیبانیشده توسط خزانهداری است.
ابعاد ژئوپلیتیک و صنعتی
حامیان این رویکرد میگویند که سیاست صنعتی زمانی ضروری است که منافع ملی در معرض رقابت با دیگر دولتها قرار دارد و حمایت مالی میتواند مزایای استراتژیک بلندمدت ایجاد کند. از سوی دیگر، منتقدان هشدار میدهند که گرفتن موقعیتهای سهامی توسط دولت ممکن است به نوعی سرمایهداری دولتی منجر شود که شفافیت و رقابت را پیچیدهتر میسازد.
چهچیزی در ادامه ممکن است رخ دهد؟
این توافق هنوز مقدماتی و قابلتغییر است. اگر نهایی شود، وزارت بازرگانی احتمالاً بهعنوان یکی از بزرگترین سهامداران حاضر خواهد شد و این موضوع میتواند نحوهٔ جذب سرمایه، تصمیمگیریهای مدیریتی و تعامل با دیگر سرمایهگذاران ریسکپذیر را تغییر دهد. مدیران ایکسلایت و پت گلزینگر قرار است در رویدادهای صنعت نیمنگاهی به این موضوع داشته باشند که احتمالاً بحثهای بیشتری در مورد پیامدها و چشمانداز فناوری ایجاد خواهد کرد.
برای کسب اطلاعات بیشتر در حوزهٔ فناوری و پیگیری تحلیلهای مرتبط با تراشه و سیاستهای صنعتی، سایر مطالب ما را دنبال کنید و به بخش اخبار روز فناوری سر بزنید.
دیدگاه شما